Sakro İliak Eklem Yetmezliği

Soru: Sakroiliak eklem yetmezliği (SI Eklem Disfonksiyonu) nedir, bel fıtığıyla neden karışır?

Cevap: Sakroiliak eklem; kuyruk sokumu (sakrum) ile leğen kemiği arasındaki eklemdir. Eklemin fazla hareket etmesi veya eklem kaynaklı ağrı, bel fıtığı (lomber disk hernisi) ve siyatik benzeri yakınmalar yapabildiği için karışabilir. Klinik serilerde bel ağrısı olan hastaların yaklaşık % 15–30’unda, ağrının kaynağı sakroiliak eklem olabilir.

Soru: Tanıda “özel bir test yok mu”?

Cevap: Tanı genellikle öykü + muayene (provokasyon testleri) ile şüphelenme ve gerektiğinde tanısal enjeksiyon / blok gibi yöntemlerle desteklenir. Provokasyon testlerinin birlikte değerlendirilmesinin tanısal değeri üzerine pek çok araştırma vardır.

 “Bel fıtığı mı, SI eklem mi?” ayrımında evde nelere dikkat edeyim?

Cevap (pratik gözlem):

  1. Ağrı kalça yanı/kalça arkası–bel altı bölgede baskınsa ve bel fıtığına özgü bacak hattı uyuşma/elektriklenme yoksa SI eklem akla gelebilir.
  2. Ağrı tek noktadan (bel altı–kalça birleşimi) tetikleniyorsa not alın.
  3. Kesin ayrım için “ev testi” yerine muayene gerekir.

Bel fıtığı ya da lomber disk hernisi ile en sık karıştırılan hastalıkların başında sakro iliak eklem yetmezliği gelir. Bu hastalıkla kastedilen, kuyruk sokumu kemiği ile leğen kemiği arasındaki eklemin olması gerekenden daha fazla hareket ediyor olmasıdır. Apar topar ameliyat olup ta, yapılan ameliyattan yarar görmemiş hastaların çoğunda maalesef bu hastalık karşımıza çıkıyor. Çünkü cerrah bu hastalıktan ancak detaylı bir muayene sırasında şüphelenebilir. Eğer böyle esaslı bir muayene yapılmadan ameliyat kararı verilmişse, sözünü ettiğimiz sakroiliak eklem yetmezliğinin gözden kaçırılmış olması kaçınılmazdır.

Maalesef cerrahın bu şüphesini doğrulamak için yaptırabileceği özel bir tetkik yoktur, tek yapması gereken o ekleme uyuşturucu iğne yapması yani sakro iliak blok testi yapmasıdır. Eğer bu test olumlu çıkarsa, yapılması gereken ameliyat sakro iliak eklem füzyonudur; yani ekleme bir takım enstrümanlar, halk arasındaki tabiri ile platin koyarak hareketsiz hale getirmektir. Günümüzde bu işlem kapalı bir ameliyat şeklinde deneyimli beyin cerrahları tarafından yapılabilmektedir.